Ég hef verið að velta því fyrir mér að ganga ávallt með matskeið í veskinu.

Stóra og góða skeið sem að ég gæti jafnvel haft í gömlu gleraugnahulstri og dregið upp þegar þarf. Þessa er þörf því svo oft hef ég skipt um skoðun og étið ofaní mig þá fyrri. Marg oft hef ég reynt hversu holl og góð fæða það er að éta ofaní sig það sem áður var talið til sanninda.

Tækifærin eru óendanlega mörg, tækifæri til að að læra eitthvað nýtt og jafnvel skipta um skoðun blasa við í hversdeginum. Í hvert sinn sem manneskjur mætast er slíkt tækifæri. Hvernig þau tækifæri eru nýtt er hins vegar annað mál. Það er þroskaverkefni að skipta um skoðun. En til þess að það sé mögulegt þarf að hlusta. Hlusta á aðra, hlusta á sjálfa sig, hlusta á Guð.

Minnistæðustu sinnaskipti þessa mánaðar eru í mínum huga viðtalið við Annþór Karlsson. Þarna sat þessi ofur viðkunnlegi venjulegi maður og lýsti á hreinskiptinn hátt þeim brenglaða hugsunarhætti sem gerðu hann að frægasta handrukkara landsins. Glæpi, innbrot, fíkniefnabrot, ofbeldi, skjalafals hefur hann á ferlisskránni. Hann situr nú í fangelsi. Öll þjóðin fylgdist með þegar hann strauk á afmælinu sínu og fannst svo á grátbroslegan hátt inní fataskáp í húsi úti í bæ. En það hafa án efa verið mörg sem fengu hroll af því einu að sjá hann á skjánum, fólk sem varð fórnarlömb ofbeldisverka hans. Fallegt bros hans lýsti upp skjáinn og gaf fyrirheit um framtíðina sem hann á vonandi fyrir höndum. Sporin 12 leiða hann á þeirri göngu.

En hvað með okkur sem eigum enga slíka afrekaskrá þurfum við að taka sinnaskiptum ?

Það var einhvertíma að gest bar að garði til Matthíasar Jochumssonar. Þar sem þeir sátu og spjölluðu varð gestinum að orði. Hvernig heldur þú þér svona unglegum sr. Matthías. Það er einfalt sagði gestagjafinn aldni :„Ég er sífellt að skipta um skoðun“.
Mér finnst þetta góð saga því hún segir frá því að sú manneskja sem sífellt er í endurskoðun á eigin lífi viðhorfum og forgangsröðun er síkvik manneskja. Manneskja sem ekki staðnar eða festist í sama farinu.

Þeim hefur þó oft verið hampað sem skipta alls ekki um skoðun. Þvermóðska og þrjóska hafa oft verið málaðir sem aðdáunarverðir eiginleikar. Sjónvarpsþættir, greinar og bækur þar sem upphafin er þvermóðskan og ósveigjanleikinn. Þar sem hokrað er í einangrun og viðkomandi sem kemst illa af við aðra en er upphafinn fyrir sjálfstæði. Það að standa á eigin fótum er annað en að þrífast ekki í mannlegu samfélagi, Bjartur í Sumarhúsum hlýtur að vera okkur áminning um það því þar er þvermóðskan hædd sundur og saman af skáldinu.

Guðspjallið birtir vanda sem við þekkjum all flest. Farðu og taktu til í herberginu þínu sagði ég í gær var samstundis svarað af unglings-englinum mínum:„ Já mamma“. En svo er herbergið enn í rúst degi síðar. Ég bíð sinnaskipta þar sem táfýlusokkarnir og skítugu nærurnar rata undan rúminu í óhreina tauskörfuna og öll nammibréfin sem að hann heldur að ég viti ekki um í náttborðinu hans fari í ruslið. Já ég skal, en svo geri ég ekki neitt.

Sinnaskipti sonarins í guðspjallinu eru eftirtektarverð, því hann segir fyrst nei, hann nennir ekki eins og við mörg þegar við erum beðin. Hann segir nei en svo sér hann sig um hönd. Það á sér stað ferli innra með honum þar sem hann endurskoðar ákvörðun sína. Spáir kanski í hvað pabbanum finnst um svar hans, samviskan og hugurinn fela honum verkefni að takast á við. Allt verður það til þess að hann breytir því sem hann áður ákveðið hafði og hlýtur Guðsríkið að launum. Það er stundum næstum eins og við lítum á ákvarðanir sem framlengingu á okkur sjálfum og það rýri persónu okkar ef við hverfum frá þeim og ákveðum eitthvað annað. Já en við vorum búin að segjast ætla og erum þá ómerkingar ef það gengur ekki eftir!
Það sem er hins vegar vandi er að ekki frekar en hin viðkunnalegi Annþór sjáum við ekki nauðsyn á sinnaskiptum meðan við erum stödd í aðstæðunum. Annþór segir í viðtalinu:„Hérna áður þá skildi ég bara ekki að það væri í raun og veru eitthvað rangt við það ef þú skuldaðir mér pening og þú varst ekki að borga mér þá fannst mér bara í lagi að lemja þig. Þetta var bara mitt sjónarmið og mér fannst þetta bara fyllilega eðlilegt. En svo þegar maður fer að koma niður á jörðina og fer að verða svona eins og hugsandi fólk er þá náttúrlega fer maður að fatta það að þetta er ekkert í lagi“. Frásögn hans hljómar alveg ótrúlega en ég getá augabragði fundið ótal dæmi um fáránlegar ákvarðanir sem að ég hef tekið sem mér fundust alveg hárréttar á þeim tíma sem þær voru teknar. Engin þeirra fól svo sem í sér líkamlegt ofbeldi en margar sköðuðu mig sjálfa og sumar særðu bæði mig og aðra.

Sinnaskiptin sem talað er um í guðspjallinu leiða til Guðsríkisins.

Öll þekkjum við þá glímu að reyna með fortölum og samræðum að leiða börnin okkar til réttrar breytni. Jesús birtir okkur þá staðreynd að flest segjum við fyrst nei en við eigum ávallt kost á sinnaskiptum að snúa til þess sem okkur er ætlað og hann sýndi með fordæmi sínu. Hvort sem um er að ræða ofbeldi eða táfýlusokka undir rúmum og sinnskiptin færa vellíðan, heilindi.

Í viðtali sem leikið var á Rúv í vikunni við konu sem selt hafði líkama sinn í vændi sagði konan að viðskiptavinirnir séu giftir menn sem eiga peninga og svo væri alltaf að aukast að pör keyptu slíka þjónustu. Hún var handtekin og fór í fangelsi þar fékk hún aðstoð. Þá fyrst fór eitthvað að virka þegar hún tók Guð inní líf sitt segir hún. Hún biður fyrir öllum þessum mönnum sem urðu á vegi hennar. Hún og allar sem hún þekkti sem voru í vændi áttu það allar sameiginlegt að hafa orðið fyrir misnotkun með börn. Stígamót leiða hennar göngu til nýs lífs.
Fangelsi varð til þess að þau tóku sinnaskiptum.

Dæmi Annþórs og konunnar eru með þeim hætti að það er hætta á að við tökum þau ekki til okkar að þeirra sinnaskipti verði ekki til okkar eigin sinnaskipta. Jesús bendir okkur á þau sem að augljóslega hafa þurft að taka sinnaskiptum skækjurnar og tollheimtumennirnir og þau hlustuðu. En lærisveinarnir hlustuðu ekki, við hlustuðum ekki.

Allar manneskjur hafa sömu grundvallar þarfir þörf fyrir kærleika, virðingu, snertingu, traust, öryggi. Öll þurfum við að taka sinnaskiptum.

Skeiðin sem að ég geng með í veskinu verður vonandi notuð mikið og oft því ég vil verða síung eins og Matthías og lifa Guðsríkið líkt og skækjurnar og tollheimtumennirnir, ég vil hlusta eins og þau.

Því í eins og segir býr Guðsríkið innra.

Um höfundinn